ALEVİ KURUMLARINA VE ALEVİ KAMUOYUNA
“ALEVİ BİRLİK MEYDANI”NA KATKIMIZDIR!
“Alevi Temsilciler Meclisi”nin oluşumuna dönük çalışmalara katkı adına, Canlar Muhabbet Meclisi olarak yaptığımız çalışma sonucunda ortaya çıkan düşüncelerimizi sizlerle paylaşmak istiyoruz.
15 Ağustos 2026’da Hacıbektaş’ta ABF, AKD, AABK, AAAF, DAD, HBAKV, PSAKD, ADFE’den oluşan 8 Alevi kurumunca “Temsilciler Meclisi”nin oluşumu için;
“Gerek Alevi hareketinin güncenlenme ihtiyacı gerek Alevi toplumunun işareti ve talebi doğrultusunda Alevi ve Bektaşi kurumlarının bir Temsilciler Meclisi’nde buluşabilmesi için tarihi bir adım atıyoruz” denilerek birçok cemevi ve dernek yöneticilerinin ve akademisyenlerin de katıldığı bir toplantıda Alevilere bir çağrıda bulunulur.
Bu bildiride; “… Cümle canları Temsilciler Meclisinin konuşulacağı Alevi birlik meydanına çağırıyoruz.” denilerek Aleviler buluşmaya davet edilir.
Bu çağrı metninde oluşturulacak Meclisin yapısına ilişkin, “Yeni bir hiyerarşik yapının oluşmasına dayanmaz” denilerek, her kurumun kendi farklılıklarıyla katılacağı bir meydan tasarımı ve “Yol cümleden uludur”, “Kırklar Meclisi yolumuzun aynasıdır” diye de Alevilerin temel yol prensipleri üzerinden bir çalışma yönü çizilir, ki bu yaklaşım Alevilerce sahiplenmesi gereken bir tutumdur.
İhtiyaç; “rızalıkta buluşmadır;…dayanışmadır;… çokluğu koruyan ortak sözdür” vurgularıyla da Temsilciler Meclisini birlikte oluşturmaya ve ortak değerler adına birlikte mücadeleye çağrılmasını da diğer önemli bir anlayış olarak görmekteyiz.
Canlar Muhabbet Meclisi olarak bizler de kurumlarımızın bu çağrısına uyarak bu birliğe bir nebze da olsa katkı yapma adına bu meydanda yer almak istediğimizi herkese duyurmak istiyoruz.
Alevi kurumlarının ortak hareket etme ihtiyacı ve düşüncesi esasında çoktandır gündemi işgal ediyordu. Diyebiliriz ki bu düşünce Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle 2022’de Alevi-Bektaşi Cemevi Başkanlığının düzenlenmesi dönemine uzanır. 2022’de 7 Alevi kurumunca yapılan Büyük Kurultay’da bu kararnamenin kendilerince “hükümsüz” olduğu, Alevi_Bektaşi Cemevi Başkanlığına katılanların “düşkün” ilan edileceği bildirilmişti. Bu kurultayda da Eşit Yurttaşlığı içeren 11 maddelik talepler dile getiriliyordu.
Temsilciler Meclisinin oluşturulmasına dönük esas girişim 4-5 Ekim 2025’de İstanbul Garipdede’de yapılan çalıştayda gündeme getirilir ve sonra da 25 Aralık’ta Gaziantep’de Yunus Emre Cemevinde yapılan toplantıyla çalışma sürdürülür. Hacıbektaş’taki çağrı ve toplantı da bunların devamıdır. Bu toplantıda da katılımcılar tarafından “Birlik” düşüncesinin genel kabul gördüğünü söylemeliyiz.
Konuya ilişkin Canlar Muhabbet Meclisi olarak kendi düşüncelerimizi de aşağıda genel hatlarıyla sizlerle paylaşmak istiyoruz:
Aleviler kimi konularda farklı düşünseler de “Eşit yurttaşlık”, “Laiklik” ve “Demokratik hak ve özgürlükler” konusunda temelde ortak düşüncelere sahiptirler. Haliyle, bu olgu bile Alevilerin ortak bir irade geliştirmelerini ve birlikte hareket etmelerini zorunlu kılmaktadır.
Kurumlarımızın, Alevilerin sorunlarının çözümünde ortak bir irade oluşturmayı ve hareket etmeyi amaçlayan Aleviliğin yol ilkeleri temelinde günün koşullarına uygun “Temsilciler meclisi” gibi bir oluşumun yapılandırılmasını biz de gerekli görmekteyiz. Ancak mevcut dernek ve vakıf gibi yapıların ve cemevleri ve ocaklarımızın büyük bir bölümünün günümüzün ihtiyaçlarına cevap verme, Yol ilkelerine uygun demokratik bir işleyiş geliştirme ve toplumun sorunlarına ortak çözümler üretme konusunda yetersiz kaldıkları ve ciddi tıkanıklıklar yaşadıkları bilinmektedir. Bu nedenle “Temsilciler Meclisi” gibi bir “Birlik” iradesinin mevcut yapıların bir araya getirilmesinden ibaret olarak düşünülmemeli; tabanın söz ve karar hakkını güçlendiren rızalığa dayanan demokratik yeni bir anlayışla güçlendirip dönüştürülmesiyle oluşturulmalıdır. Mevcut yetersizlikler ve olumsuzluklar üzerinden geliştirilecek bir temsiliyet beklentileri karşılamaz ve haliyle ölü doğar. Dolayısıyla gömleğin düğmesini baştan doğru ilikleyerek yol almamız gerekir düşüncesindeyiz.
Alevi yol ilkelerine uygun bir yapılanma ve çalışmanın gerçekleştirilmesi için;
1. Aşağıdan yukarıya tabandan başlayan bir örgütlenme ve çalışma ilkesiyle yola gönül veren (ikrarlı) tüm insanlarımızın demokratik bir temsiliyetinin oluşturulması hedeflenmelidir,
2. Pir, ana, dede gibi inanç önderlerimizin; yazar, çizer, akademisyen, aşık-ozan, şair gibi düşünürlerimizin; sanatçı, zanaatkar, çalışan, meslek sahibi ve iş insanlarımızın; kısacası tüm canların temsilini olanaklı kılabilecek demokratik bir yapılanmanın ve doğrudan demokratik bir işleyişin gerçekleştirilmesi sağlanılmalıdır.
3. Mevcut Alevi kurumlarının ikrar ve rızalığa dayanan yol ilkelerine uygun dönüşümü ve yapılandırılması ve düşünülen temsilciler meclisinin de bu temel yapılanma (yerel meclisler) üzerinden geliştirilmesi sağlanılmalıdır,
4. “Yol bir sürek bimbir” yürüyüşündeki yolun birlik ilkeleri ve bu yapılanmadaki temel ve ortak amaçlar açıkça ortaya konulmalıdır (bu konuda geçmişte de gündeme getirilen 11 istem ve talebin gerçekleştirilmesi baz alınabilir).
Temsilciler Meclisi’nin Benimsemesi Gereken Genel İlkeleri:
Temsilciler Meclisinin demokratik bir temsileyetle seçilmiş olması neticesinde temsil ettiği Alevi toplumu adına da söz söyleme ve karar alma hakkı haliyle oluşur; dolayısıyla Meclis, oluşumuyla birlikte işleyişini de esasında kendisi belirler. Ancak Aleviliğin şu temel anlayışlarının da her durumda gözönünde bulundurulması gerektiği düşüncesindeyiz.
1. “Kırklar” yapılanmasının esas alındığı Mecliste her temsilci eşit söz ve karar hakkına sahip olmalı,
2. Meclis hiç kimseye bir imtiyaz tanımamalı ve hiyerarşik bir yapılanmayı reddetmeli,
3. Çalışmalar “Rızalık” temel prensibi üzerinden sürdürülmeli ve hesap verilebilir ve şeffaflık içinde her can topluluğun sorgulanmasına açık olmalı,
4. Kararların oy birliğiyle alınmasına özen gösterilmeli, ancak sorunun tıkanması durumunda nitelikli bir çoğunluk gözetilmeli,
5. Görev taksiminde ya da alımında marifet, liyakat ve gönüllülük esas alınmalı,
6. Kadın ve gençlerin meclislerde ve temsiliyetlerde yer almaları önemsenerek gerekirse pozitif
ayrımcılığa gidilmeli,
7. Her temsilci önce kendisini seçen topluluğa karşı sonra da tüm Alevilere karşı sorumlu olmalı,
8.Temsilciler Meclis, Aleviliğin genel ilke ve amaçlarına ters düşmeyecek biçimde herkesle ittifaklar kurmalı ve ortak çalışmalar geliştirmeli,
9. Temsilciler Meclis, her şart altında kendi bağımsız ve demokratik yapılanmasını korumalıdır.
Saygılarımızla.
Kazım EROĞLU
15-09-2026
CANLAR MUHABBET MECLİSİ-DİDİM
